گفتگو با دكتر ابراهيم يزدي (15/03/78) (1)
رأي اعتراض به يك جريان متحجر
بصيري: آقاي دكتر يزدي، شوراي نگهبان به شما گفته براي چه صلاحيت شما را براي نامزدي رياست جمهوري تأييد نكرده؟
يزدي: خير، شوراي نگهبان چنين چيزي را نگفته، حتي در دوران انتخابات مجلس شوراي اسلامي هم كه ما كانديدا شديم و آنها رد كردند، نامه هم نوشتيم، اما شوراي نگهبان خودش را موظف به پاسخگويي نميداند. اين دفعه هم صريحاً گفتند كه شوراي نگهبان به هيچ نوع اعتراض رسيدگي نميكند و جواب نميدهد و بنابراين به هيچ وجه به ما نگفتند از اين 238 نفري كه ثبت نام كردند، به چه دليل اين چهار نفر را انتخاب كردند و به چه دليل، بر طبق كداميك از موازين قانوني آن 234 نفر ديگر را رد كردند.
بصيري: اينجا گزارشگرها خبر ميدهند كه براي اولين بار بعد از انقلاب در ايران يك انتخابات واقعي دارد انجام ميشود و مردم دارند مبارزه انتخاباتي ميكنند و دست كم دو تا كانديدا هستند كه در برابر هم قرار گرفتهاند نظر شما در اين مورد چيه؟
يزدي: بايستي ما انتخابات واقعي را تعريف كنيم اگر چنانچه مطلب از اين قرار بخواهد باشد كه يك رقابت جدي بين كانديداها وجود داشته باشد، بله اين درست است. يعني بعد از انتخابات اولين رياست جمهوري در ايران بعد از انقلاب، اين اولين بار است كه مجدداً يك رقابت جدي بين كانديداها وجود دارد. اما اين به معناي اين نيست كه انتخابات منصفانه و آزاد صورت گرفته، براي اين كه انتخابات آزاد، غيرممكن است در يك جامعه بسته سياسي صورت بگيرد. در حال حاضر، احزاب سياسي غيردولتي درايران آزادي عمل ندارند، تشكيل اجتماعات ممكن و ميسر نيست. انتخابات عادلانه نبوده است، از اين جهت كه 238 نفر ثبت نام كردند، اما بدون هيچگونه توضيحي فقط 4 نفر را پذيرفتند، آن هم از كساني كه در درون خود حاكميت و نماينده بخشهاي خود درون حاكميت هستند و بقيه را رد كردند. از اين جهت، نه آزاد بوده و نه منصفانه و عادلانه. اما در واقع رأي سنگيني كه مردم به يك كانديدا دادند، رأي اعتراض و رأي مخالف به آن جريان ارتجاعي، متحجر و قشري است كه با تمام وجودش آمده بود تا آخرين بقاياي آزادي را در اين مملكت از بين ببرد.
بصيري: شما فكر ميكنيد با رئيس جمهور شدن خاتمي تغييري در اوضاع پيدا شود؟
يزدي: اين سؤال خيلي مهمي است. بايد ببينيم… بررسي شود ببينيم آيا آقاي خاتمي تا چه اندازه ميتواند در برابر آن تعهداتي كه كرده و سخناني كه براي مردم گفته و مردم به آن اعتبار آمدند رأي دادند، آيا ايشان موفق خواهند بود انتظارات را برآورده كنند يا خير.
بعيد به نظر ميرسد كه آقاي خاتمي بتواند خيلي مانور بدهد و به آن برنامههايي كه مورد نظرش هست و به مردم وعده داده و متعهد شده، عمل كند. در واقع بايد ببينيم كه آيا آقاي خاتمي به اين آراي سنگيني كه مردم به ايشان دادند، در قبال تعهدات خودش چگونه ميخواهد عمل كند.
(1) به نقل از: كيهان لندن شماره 659، 15 خرداد 1376- مصاحبه با نسرين بصيري
