رئيس جمهور بعدي ايالات متحده و آيندهي روابط با ايران
آنه هربرگ، 15/9/1387
Großansicht des Bildes mit der Bildunterschrift
ابراهيم يزدي (راست) و هانس بليکس
به رغم فشارهاي جامعهي جهاني، ايران به غني سازي اورانيوم ادامه ميدهد. آيا به روي کار آمدن باراک اوباما، رئيس جمهور آينده، دو کشور را به سوي آشتي سوق ميدهد؟ کنفرانسي در مرکز دويچه وله در بن کوشيد، به اين پرسش پاسخ دهد.
بنا به آخرين گزارش آژانس بينالمللي انرژي هستهاي، ايران همچنان به برنامه هستهاي خود ادامه ميدهد و از همکاري شايسته با بازرسان آژانس سر باز ميزند. هانس بليکس، سرپرست هيئت بازرسي تسليحات سازمان ملل که تحقيق در اسلحه کشتار جمعي در عراق را به عهده داشت، فشار بيشتر بر ايران براي همکاري با آژانس را بيهوده ميداند. به نظر آقاي بليکس به جاي بازرسيهاي مکرر، بايد هرچه زودتر باب مذاکره با ايران را باز کرد. جامعه بينالمللي بايد اعتماد ايران را جلب کند و به اين کشور بفهماند که در همکاري با جامعهي جهاني نفع بيشتري نصيبش ميشود تا در ادامهي برنامه هستهاي که نتيجهي آن معلوم نيست.
اکنون نوبت آمريکاست
آقاي بليکس در کنفرانسي که در مرکز دويچه وله در شهر بن برگزار شده بود، چنين گفت: «اروپاييها به ايران وعدههاي زيادي دادهاند، از جمله عضويت در سازمان تجارت جهاني، و حالا نوبت آمريکاست که در برابر ايران به دو اقدام دست بزند: يکي از سرگيري روابط ديپلماتيک که از سي سال پيش قطع شده است، و ديگر آنکه به جمهوري اسلامي اطمينان دهد که به ايران حمله نخواهد کرد.»
جيم والش، از کارشناسان انستيتوي تکنولوژي ماساچوست، در انتقاد از سياست ايالات متحده اظهار داشت که دولت بوش تنها به سياست ايراد فشار و اعمال تحريمات اقتصادي عليه ايران اکتفا کرد. در حالي که اين سياست هيچ تأثيري نداشته است. ايران همچنان سانتريفوژهاي بيشتري براي غنيسازي اورانيوم به کار گذاشت و بر حق خود مبني بر دستيابي به انرژي هستهاي در جهت صلحآميز تأکيد کرد. به نظر آقاي والش ايالات متحده بايد به سياست تهديد و فشار پايان دهد، زيرا در عين اختلافات، دو کشور ايران و آمريکا در بسياري از سياستهاي منطقهاي و در عرصهي انرژي و محيط زيست، و همچنين در مبارزه با مواد مخدر منافع مشترک زيادي دارند.
گفتوگوي مستقيم
دکتر ابراهيم يزدي که به عنوان رئيس جمعيت نهضت آزادي در کنفرانس “آيندهي روابط ايالات متحده و ايران” شرکت کرده بود، تائيد کرد که مناقشه هستهاي ايران، تنها از راه گفتوگوي مستقيم قابل حل است. به گفتهي دکتر يزدي: ”فکر ميکنم که ايران براي گفتگو با آمريکا آماده است، اما حاضر نيست زورگويي را تحمل کند. اگر آمريکا نقش ژاندارم جهاني را کنار بگذارد، نه تنها درباره برنامهي هستهاي، بلکه درباره موضوعات زيادي ميتوان گفتگو کرد.“
بعيد به نظر ميرسد که اوباما، رئيس جمهور آيندهي ايالات متحده تغييري اساسي در برخورد با ايران ايجاد کند، به ويژه آنکه ايالات متحده در داخل و خارج با چالشهاي بزرگتري روبروست. اما سخنرانان در کنفرانس بن اظهار اميدواري کردند که هرچه زودتر دو کشور وارد گفتوگوي مستقيم شوند، زيرا ترديدي وجود ندارد که جلب همکاري جمهوري اسلامي براي تقويت روند صلح در عراق، افغانستان و حل مناقشهي اسرائيل و فلسطينيها حياتي است، و آقاي اوباما نبايد اين فرصت تاريخي را از دست بدهد.
