دکتر احمد صدر حاج سید جوادی

احمد صدر حاج سیدجوادی در اسفند 1322 وارد خدمت قضایی دادگستری شد و در ابتدا به دادیاری دادسرای شهرستان رشت مشغول و سپس، به مقام بازپرسی آن منصوب شد. در این دوره تاریخی، گیلان به خاطر درگیری‌های بسیار زیاد ناشی از رشد فعالیت‌های حزب توده ایران پرتلاطم بود. برخورد قانون‌مدارانه احمد صدر حاج سیدجوادی با توده‌ای‌ها که در آن زمان در تشکیلات رسمی دولت نفوذ داشتند خوش نیامد و از این رو، به دادگستری اراک منتقل شد و در آنجا در سال 1325 خورشیدی به سمت ریاست شعبه 2 دادگاه‌های عمومی شهرستان گمارده شد و چندی بعد، با سمت دادستانی شهرستان ساوه (1326 شمسی) به ساوه رفت وسپس به سمت ریاست دادگستری آن شهرستان منصوب شد (28-1327).

 در اوایل سال 1328 شمسی با سمت دادیاری دادسرای تهران آغاز به کار کرد و سپس به سمت بازپرسی دیوان ارتقا پیدا کرد. حاج سید جوادی در سمت بازپرسی دیوان، در غالب استان‌های کشور (تبریز و خراسان و اصفهان و سیستان) ماموریت رسیدگی به جرائم کارکنان دولت و شهرداری‌ها و غیره را نیز به عهده گرفت. (1329-1340) و در همین راستا با شجاعت و مسئولیت‌پذیری کامل، به شکایات واصله و اتهامات منتسبه به شخصیت‌های رده بالای سیاسی بالاخص در موقوفات آستان قدس رضوی رسیدگی می‌کرد که خاطرات فراوانی از آن دوره برجای مانده است.

در طول یک سال و نیمی که احمد صدر حاج سیدجوادی در سمت دادستانی شهر تهران قرارداشت، به پرونده‌های مهمی به‌ویژه در حوزه پرونده‌های مالی و جرایمی نظیر اختلاس رسیدگی شد که عموماً ناظر به اتهامات درباریان، افراد سرشناس در راس هیات حاکمه یا برخی اعضای خانواده سلطنتی بودند. از جمله این پرونده‌ها می‌توان به اتهام اختلاس در ساخت ساختمان سنا اشاره داشت که فروغی (هم بازی شاه) و کیانی رئیس شرکت سیوند و صفایی (پسرخاله سرلشکر نصیری) در آن دخیل بودند. غالب اتهامات آن‌ها ثابت و منجر به صدور کیفرخواست از طرف دادستان شد و حتی در پرونده اختلاس ساختمان سنا، ماموریت و وساطت حسن ارسنجانی از طرف دربار به جایی نرسید و 35 میلیون تومان اختلاس متهمان به وسیله بازپرسی ثابت شد. البته با استعفای زودهنگام دولت امینی و بر کناری الموتی و صدر حاج سیدجوادی، این پرونده‌ها در مراحل بعدی، معوق و  بلااثر باقی ماندند.

 پرونده مهم دیگری که در دوران دادستانی صدر حاج سیدجوادی مورد رسیدگی قرار گرفت راجع به اتهامات سرلشکر آزموده بود که به بازداشت او نیز منجر شد. از آن‌جا که آزموده، دادستان دادگاه دکتر مصدق پس از کودتای 28 مرداد بود، طرح اتهام علیه او شور و هیجان و خوشحالی شدیدی بین مردم ایجاد کرد و حتی دکتر مصدق برای عرض مراتب قدردانی، عکس امضاشده خود را از تبعیدگاه به نام احمد صدر فرستاد. مهندس لطف‌الله میثمی در خاطرات خود نوشته است که آزموده زیرنام احمد صدر حاج سید جوادی نوشته بود: «یکی از آدم های بسیار خطرناک است و باید با او برخورد جدی کرد» آقای گلستانیان وزیر دادگستری قبلی نیز در خاطرات خود نامی از صدر برده است.

احمد صدر در زندان شهربانی با رادنیا و آسایش از مبارزان علیه شاه هم ملاقات داشت که بلافاصله خبر آن توسط سازمان امنیت به شاه گزارش شد. مجموعه این اقدامات به حدی رسید که خشم دربار و شاه را برانگیخت و بلافاصله پس از سقوط حکومت دکتر امینی و کناره گیری مرحوم الموتی، صدر حاج سیدجوادی نیزمنتظر خدمت و از کار برکنار شد. ادامه انتظار خدمت ناچار منجر به بازنشستگی پیش از موعود صدر شد و البته به علت مخالفت سازمان امنیت و دستگاه‌های حاکم، تقاضای صدور پروانه وکالت او بیش از یک سال و نیم طول کشید تا اینکه کانون وکلا آن پروانه را در 1346 شمسی صادر کرد.