وحشت رژيم و سانسور اخبار دادگاه
انعكاس محاكمه سران و فعالين نهضت آزادي ايران در مطبوعات كشور
وقتي رژيم شاه اجازه نداده بود كه متن ادعانامه دادستان نظامياش عليه نهضت آزادي ايران بطور علني منتشر گردد انتظار اينكه محاكمات و مدافعات آنان در بيدادگاه شاه منتشر گردد، توقع بيهوده است. در طي جلسات دادگاه ؛ چه بدوي و چه تجديد نظر؛ وكلاي مدافع بارها به عدم انتشار اخبار دادگاه در مطبوعات اعتراض كردند. اما رژيم شاه آن چنان دچار رعب و وحشت بود كه كمترين اقدامي ننمود تنها اخبار تشكيل دادگاهها آنهم بسيار خلاصه منتشر ميشده است. مقامات دادگاه عذر و بهانه ميآوردند كه مطبوعات خودشان حاضر نيستند مطالب و اخبار دادگاهها را منتشر سازند؛ و گرنه آنها آزادي دارند. زندانيان نهضت آزادي حاضر شدند مطالب و مدافعات خودشان را با پرداخت بهاي درج در روزنامهها بچاپ برسانند و اين درخواست را در اسفند ۴۲ كتباً به روزنامهها اطلاع دادند. البته واضح بود كه رژيم شاه هرگز چنين اجازه اي را نخواهد داد.
براي اطلاع خوانندگان و تكميل اين گزارش بريدههاي جرايد را كه اكثراً فقط خبر تشكيل جلسات دادگاهها و رأي دادگاهها را چاپ كردهاند؛ همراه با نامه زندانيان به روزنامه كيهان عيناً درج مينماييم.
نامه زندانيان به روزنامه كيهان
كيهان شماره 6075 مورّخ دوشنبه 29/7/1342
كيهان شماره 6077 مورّخ چهارشنبه 1/8/1342
كيهان شماره 6087 مورّخ پنجشنبه 2/8/1342
كيهان شماره 6083 مورّخ چهارشنبه 8/8/1342
كيهان شماره 6084 مورّخ پنجشنبه 19/8/1342
كيهان شماره 6088 مورّخ 14/8/1342
كيهان شماره 6089 مورّخ 15/8/1342
كيهان شماره 6090 مورّخ 16/8/1342
كيهان شماره 6093 مورّخ 20/8/1342
كيهان شماره 6095 مورّخ 23/8/1342
كيهان شماره 6101 چهارشنبه مورّخ 29/8/1342
كيهان مورّخ 17/10/1342
كيهان شماره 6184 مورّخ 13/12/1342
اطلاعات مورّخ 16/4/1343
مهندس مهدي بازرگان در اولين جلسه دادگاه عادي ويژه شماره (1)
دادرسي ارتش، مورّخ 29/7/1342
آيتالله سيدمحمود طالقاني در اولينه جلسه دادگاهعادي ويژه شماره(1)
دادرسي ارتش، مورّخ 29/7/1342
نخستين جلسه دادگاه عادي ويژه شماره (1) دادرسي ارتش در عشرت آباد – مورّخ 29/7/1342. مهندس بازرگان به اتفاق تيمسار سرتيپ دكترعلينقي شايانفر وكيل مدافع ايشان.
مهندس مهدي بازرگان در اولين جلسه دادگاه عادي ويژه شماره (1) دادرسي ارتش، مورّخ 29/7/1342، خود را معرفي ميكند. از سمت چپ تصوير:
رديف اول: سرهنگ عزيزالله اميررحيمي و سرهنگ دكتر اسماعيل علميه.
رديفدوم: مهندس عزتالله سحابي، سرهنگ محسن پگاهيو دكترعباس شيباني.
نخستين جلسه دادگاه عادي ويژه شماره (1) دادرسي ارتش در عشرت آباد، سرتيپ دكتر علي نقي شايانفر در پشت تريبون
از سمت چپ تصوير:
رديف اول: مهندس مهدي بازرگان، سرهنگ عزيزالله اميررحيمي، سرهنگ دكتر اسماعيل علميه، دكتر يدالله سحابي، سرهنگ علي اكبر غفاري، سرهنگ محمود خلعتبري و سرتيپ علياصغر مسعودي.
رديف دوم: مهندس عزتالله سحابي، سرهنگ محسن پگاهي و دكترعباس شيباني
نخستين جلسه دادگاه عادي ويژه شماره (1) دادرسي ارتش در عشرت آباد، مورّخ 29/7/1342.تيمسار سرتيپ شايانفر در پشت تريبون
از سمت چپ تصوير:
رديف اول: مهندس مهدي بازرگان، سرهنگ عزيزالله اميررحيمي، سرهنگ دكتر اسماعيل علميه، دكتر يدالله سحابي.
رديف دوم: مهندس عزتالله سحابي، سرهنگ محسن پگاهي و دكتر عباس شيباني، سرهنگ محمد اعتمادزاده.
دكتر يدالله سحابي در اولين جلسه دادگاه عادي ويژه شماره (1) دادرسي ارتش، مورّخ 29/7/1342 در پشت تريبون خود را معرفي ميكنند.
از سمت چپ تصوير:
رديف اول: تيمسار سرتيپ دكتر علينقي شايانفر، مهندس مهدي بازرگان، سرهنگ عزيزالله اميررحيمي، سرهنگ دكتر اسماعيل علميه.
رديف دوم: مهندس عزتاللهسحابي، سرهنگ محسن پگاهي و دكترعباس شيباني.
متهمان دادگاه عادي ويژه شماره (1) دادرسي ارتش در ساعت تنفس دادگاه، مهرماه 1342، عشرتآباد.
ازراست به چپ، رديف نشسته: مهندس مهدي بازرگان، آيتالله سيدمحمود طالقاني، دكتر يدالله سحابي
رديف ايستاده: سيد مصطفي مفيدي، ابوالفضل حكيمي، محمدمهدي جعفري، احمد عليبابايي، پرويز عدالتمنش، مهندس عزتالله سحابي، دكتر عباس شيباني
مهندس مهدي بازرگان، استاد دانشگاه
ده سال زندان
آيتالله سيد محمود طالقاني
ده سال زندان
دكتر يدالله سحابي، استاد دانشگاه
چهار سال زندان
مهندس عزتالله سحابي
چهار سال زندان
دكتر عباس شيباني
شش سال زندان
احمد عليبابائي
شش سال زندان
عباس رادنيا
دو سال زندان
سيد محمدمهدي جعفري
چهار سال زندان
ابوالفضل حكيمي
چهار سال زندان
محمد بسته نگار
چهار سال زندان
مصطفي مفيدي
پنج سال زندان
آيتالله طالقاني، زندان شماره 4 قصر، سال 1342
مهندس مهدي بازرگان، زندان برازجان، فروردين 1345
مهندس عبدالعلي بازرگان در كنار مهندس مهدي بازرگان
به هنگام ملاقات پدر در فروردين 1345در دژ (زندان) برازجان
مهندس مهدي بازرگان (نفردوّم ايستاده)، در ميان افسران حزب توده
وملاقات كنندهگان، فروردين 1345، دژ (زندان) برازجان
دكتر كاظم سامي، مهندس مهدي بازرگان، دكتر حبيبالله پيمان
7/12/1345، باغ زندان قصر
سيد مصطفي مفيدي، آيتالله سيد محمود طالقاني، مهندس مهدي بازرگان 7/12/1345، باغ زندان قصر
رضا حمسي، آيتالله طالقاني، مهندس مهدي بازرگان
مورّخ 7/12/1345، باغ زندان قصر
دكتر محمد مهدي جعفري، مهندس مهدي بازرگان – مقابل زندان شماره4 قصر
زندهياد مهندس بازرگان اين عكس را به آقاي جعفري داده و نوشتهاند:
«هميشه با هم، در راه حق» مهدي بازرگان
